2014-04-22

Dane o powiecie

Powiat zajmuję powierzchnie  711,99 km2
Powiat zamieszkuję 105 248 mieszkańców (2008)

W skład powiatu wchodzą:

    gminy miejskie: Lubin
    gminy miejsko-wiejskie: Ścinawa
    gminy wiejskie: Lubin, Rudna
    miasta: Lubin, Ścinawa

Powiat Lubiński graniczy z powiatami: wołowskim, górowskim, głogowskim, polkowickim oraz legnickim.

Powiat obejmuję swym zasięgiem: Gmina miejska Lubin o powierzchni 40, 7 km2, co stanowi 5,72% powierzchni powiatu. Gminę wiejską Lubin - o powierzchni 290, 2 km2 40,75% powierzchni powiatu. Gminę miejsko-wiejską Ścinawa o powierzchni 164, 6 km2, 23,11% powierzchni powiatu. Gminę Rudna - o powierzchni 216 km2, 30,42% powierzchni powiatu.

POŁOŻENIE
Pod względem podziału administracyjnego Powiat Lubiński, jako jeden z 26 powiatów Dolnego Śląska został powołany w 1999r. w ramach reformy administracyjnej położony jest w północnej części województwa dolnośląskiego na Wysoczyźnie Lubińskiej i zajmuje on powierzchnię ok. 712 km2, co stanowi 3,57% obszaru Dolnego Śląska i 0,23% powierzchni kraju.

Północne rejony Powiatu Lubińskiego obejmują Wzgórza Polkowickie. Od północy sąsiaduje z powiatami: głogowskim i górowskim, od południa z legnickim, od wschodu z wołowskim,  a od zachodu z polkowickim. Naturalną granicę wschodnią powiatu, na odcinku ok. 57 km, wyznacza Odra płynąca w szerokiej dolinie.
Administracyjnie w skład powiatu wchodzą gmina miejska Lubin, gmina miejsko-wiejska Ścinawa i dwie gminy wiejskie: Lubin i Rudna. Siedzibą władz powiatowych jest miasto Lubin.

 

RZEŹBA TERENU
Ukształtowanie powierzchni terenu powiatu lubińskiego jest zróżnicowane. W części północnej powiatu (obszar Gminy Rudna) występuje rzeźba terenu z licznymi wzgórzami, poprzecinanymi siecią dolin rzecznych. We wschodniej części Powiatu Lubińskiego (obszar Gminy Ścinawa) zarysowuje się krajobraz typowo nizinny.
Cały obszar jest, lekko pofałdowany, poprzecinany w części zalewowej starorzeczami. Jest to teren częściowo zalesiony, znacznie zaludniony o charakterze rolniczym.

W części zachodniej i południowo-zachodniej (obszar Gminy wiejskiej i miejskiej Lubin) można wyróżnić wyraźnie zaznaczające się formy denudacyjne. Krajobraz zachodniej  i południowo-zachodniej części Gminy Lubin, cechuje się pagórkami o łagodnych stokach  z zaznaczonymi szerokimi dolinami.

HISTORIA
Trudno jest podsumować zwięźle dotychczasowy stan naszej wiedzy o najdawniejszych dziejach powiatu lubińskiego. Okolice Lubina należą niestety do słabiej pod tym względem przebadanych obszarów Dolnego Śląska, mimo iż występuje tu dużo stanowisk z wszystkich epok i okresów.
Pradzieje obecnego powiatu lubińskiego są ściśle powiązane z najstarszą przeszłością Śląska  i sięgają IV okresu epoki kamiennej zwanej paleolitem schyłkowym datowany na około 12 tyś. lat p.n.e.

KULTURA
Powiat Lubiński był zawsze w swojej historii świadkiem współistnienia różnych narodowości  i kultur, które wniosły w jego pejzaż bogactwo i różnorodność życia, tworząc specyficzną  i barwną mozaikę społeczno-kulturową.
Ze względu na położenie geograficzne i administracyjne na naszym terenie przecinały się drogi różnych sąsiadujących grup etnicznych i wytwarzanych przez nie kręgów kulturowych czy religijnych. Równocześnie w nauce przyjmuje się powszechnie, że tereny, na których przenikały się różne kręgi kulturowe, są najbardziej interesujące pod względem poznawczym, rodzą się na nim ciekawe postacie, które potrafią czerpać z różnych tradycji. Dziś w dalszym ciągu na terenach powiatu przecinają się wpływy rosyjskiego, ukraińskiego, czeskiego, niemieckiego  i polskiego kręgu kulturowego.

KLIMAT

Powiat Lubiński w całości wchodzi w skład śląsko-wielkopolskiego regionu klimatycznego. Podobnie jak prawie cały Dolny Śląsk, znajduje się on  w zasięgu klimatu przejściowego. Jest to, bowiem najdalej na zachód wysunięta dzielnica polska, w której są równie silne zarówno wpływy oceaniczne, jak i kontynentalne.
Stąd też dość często trafiają się tutaj duże wahania ciśnienia atmosferycznego i temperatury powietrza, nawet w ciągu jednego dnia. W powiecie Lubińskim średnia roczna temperatura powietrza jest najwyższa w Polsce i wynosi nieco powyżej +8 C. To samo dotyczy okresu ciepłego: kwiecień-wrzesień, kiedy to przekracza ona +14 C. Średnia temperatura lipca waha się w granicach od + 17 C do + 19 C.

INSYGNIA POWIATOWE
Herb nawiązuje do znaku osobistego księcia Henryka Brodatego (1163-1238) jako historyczny, istotny element godła Dolnego Śląska. Nawiązuje do historycznego piastowskiego dziedzictwa kulturowego tej ziemi jak i funkcjonującej tu heraldyki co najmniej od XIII wieku (czarnego półksiężyca barkiem ku podstawie z ta kimże krzyżem kawalerskim zaćwiczonym pośrodku) oraz do symbolu miedzi, głównego metalu pozyskiwanego w Lubińsko-Głogowskim Zagłębiu Miedziowym (okrąg czerwony z krzyżem kawalerskim u dołu). Tarcza herbowa w kształcie tarczy hiszpańskiej. Podstawowymi barwami herbów dolnośląskich były złoto, czerń i srebro, które to barwy ustalono już przed 1279 roku.
Barwy herbu powiatu lubińskiego:
SREBRO Pole srebrne herbu symbolizuje pozyskiwany tu ten szlachetny kruszec dający Polsce drugie miejsce w świecie pod względem jego wydobycia. W heraldyce może być zastąpiony kolorem białym. Kolor srebrny stanowi także symbol pokory, czystości, uczciwości, niewinności; w odniesieniu do planet Księżyc.
CZERWIEŃ Symbolizuje miedź, oznacza ponadto odwagę, męstwo, moc, waleczność, krew wylaną w służbie ojczyzny; z żywiołów ogień
CZERŃ Symbolizuje bogactwo, usposobienie melancholijne, żałobę, ziemię, diament, żelazo.

TRANSPORT I KOMUNIKACJA
Przez terytorium Powiatu Lubińskiego przebiegają międzynarodowe szlaki komunikacyjne, łączące Powiat ze stolicami krajów Europy południowej (Praga, Belgrad, Wiedeń) oraz Europy zachodniej (Berlin, Paryż, Bruksela), jak i szlaki krajowe do Wrocławia, Opola, Warszawy, Zielone Góry, Szczecina, Poznania i innych miast. Ważnym dla powiatu węzłami komunikacyjnymi są: Lubin, Ścinawa i Rudna-Gwizdanów, przez którą przebiega magistrala kolejowa Górny Śląsk-Szczecin.
W Lubinie funkcjonuje port lotniczy o statusie lotniska międzynarodowego. Na terenie lotniska istnieje posterunek graniczny umożliwiający odprawy celne i paszportowe (po uprzednim 48 godzinnym uprzedzeniu)
W Ścinawie znajduje się port rzeczny na Odrze. Dzięki położeniu wzdłuż Odry - Ścinawa w najbliższych latach ma także szansę stać się ważnym węzłem komunikacyjnym, co wiążę się z ogólnopolskim programem kompleksowego zagospodarowania Odry - program ODRA 2006.

GOSPODARKA
Powiat lubiński, jest zasobny w złoża surowców mineralnych takich jak rudy miedzi, węgiel brunatny, anhydryty, kruszywa naturalne, surowce ceramiczne i inne. Jednak podstawą rozwoju gospodarczego jest eksploatacja rud miedzi.                 
W Lubinie ma swoją siedzibę Zarząd KGHM „Polska Miedź” S.A. Ta górnicza spółka jest potentatem w produkcji miedzi i srebra na świecie. Jej dynamiczny rozwój doprowadził do przekształcenia gospodarki regionu w oparciu najnowsze technologie. Poza przemysłem miedziowym na terenie powiatu funkcjonują zakłady przemysłu odzieżowego, energetycznego, transportu i budownictwa oraz wiele mniejszych firm z zakresu gospodarki komunalnej i mieszkaniowej.

PRZEMYSŁ
Na terenie powiatu znajduje się grupa kapitałowa KGHM Polska Miedź S.A., jedna z największych firm w kraju, będąca piątym na świecie i największym w Europie producentem miedzi oraz srebra. Polska Miedź przyczyniła się do tego, że powiat lubiński przekształcił się w nowoczesny ośrodek przemysłowy. Przemysł o bardzo dużym potencjale majątkowym, kapitałowym, prze, co wytworzył się wysoki potencjał intelektualny, umożliwiający dalszy rozwój powiatu.
W Powiecie Lubińskim funkcjonuje ponad 6 tysięcy podmiotów gospodarczych, głównie w branży budowlanej, handlowej oraz remontowo-diagnostycznej. Tak przygotowane zaplecze techniczne i pomoc samorządu to doskonałe warunki dla przedsiębiorców do inwestowania kapitału właśnie w tym mieście.
Poza przemysłem miedziowym na terenie powiatu funkcjonują zakłady przemysłu odzieżowego, energetycznego, transportu i budownictwa oraz wiele mniejszych firm z zakresu gospodarki komunalnej oraz mieszkaniowej.

ROLNICTWO

Udział użytków rolnych w ogólnej powierzchni Powiatu Lubińskiego wynosi około 41000 hektarów, to jest 57,5%. W skali województwa dolnośląskiego daje 3,6% wszystkich użytków rolnych.
W południowej części powiatu przewagę mają krajobrazy równin peryglacjalnych, o lekkich Lu średnich glebach pseudobielicowych, wytworzonych z glin zwałowych, dość urodzajnych.
Natomiast w zachodniej i północnej części , okalają obszary o krajobrazach starych moren, kemów z dominacją gleb bielicowych wytworzonych w piasków luźnych, słabo gliniastych. Gleby te wymagają starannej uprawy i dobrego nawożenia. Najmniej urodzajne, piaszczyste gleby występują w dość szerokim pasie, który znajduję się na zachodzie powiatu i ciągnie się aż po Łużyce. W znacznej mierze są to tereny Borów Dolnośląskich.
W strukturze zasiewów dominuje uprawa zbóż (74%), ziemniaków (9,5%) i roślin przemysłowych (9,1%).
Z grubsza biorąc, cały powiat lubiński pod względem wartości glebowej należy do średnich na Dolnym Śląsku, chociaż część obszarów wybitnie rolniczych posiada gleby żyzne.

LASY
Lasy są najbardziej naturalną, od wieków nierozerwalnie związaną z krajobrazem Polski formacją przyrodniczą. Las jest najlepiej zorganizowanym typem roślinności w naszej strefie klimatycznej. Zbiorowiska leśne doskonale odzwierciedlają ekologiczny potencjał środowiska fizyczno-geograficznego.
Lasy obejmują 31% ogólnej powierzchni całego powiatu. Udział ten jest bardzo podobny do udziału lasów na Dolnym Śląsku - 29%. Największe zalesienie występuje w gminie wiejskiej Lubin - 38% powierzchni gminy zaś o 2% mniejsze w gminie Rudna. W gminie Lubin przeważają lasy pełniące funkcję wodonośne. W gminie Rudna dominują lasy gospodarcze. Natomiast gmina Ścinawa na swojej powierzchni zawiera ich 15%. Dominują tu lasy wodonośne.
Największy udział z panujących gatunków drzew leśnych w drzewostanach ma sosna  i stanowi w całym nadleśnictwie około 80%, z gatunków liściastych największy udział ma dąb około 10%.
Powstanie LGOM-u spowodowało wylesienie 986ha lasu przez budowę zbiorników osadowych „Gilów” (obecnie nieczynny) i „Żelazny Most” (największy w Europie”, których wpływ na okoliczne lasy uznany jest za szkodliwy).

DEMOGRAFIA
Obszar powiatu zamieszkuje 105,8 tys. osób, co stanowi około 3,65% ludności województwa dolnośląskiego. Średnia gęstość zaludnienia wynosi 155 osób na 1 km2.
Struktura ludności pod względem wieku, wskazuje, że społeczeństwo powiatu jest młodsze aniżeli przeciętnie na Dolnym Śląsku. Powiat lubiński wyróżnia się także wysokim poziomem urbanizacji, gdyż przeszło 80% ludności zamieszkuje w miastach.
Dla Polski i województwa dolnośląskiego, średni analogiczny wskaźnik wynosi około 110 osób/km2, co lokuje powiat lubiński powyżej średniej.
Stolice powiatu - Lubin zamieszkuje 75,3 tys. osób, gminę Lubin - 12,6 tys., gminę i miasto Ścinawa - 10,5 tys., a gminę Rudna 7,4 tys.

ZABYTKI
Na terenie powiatu lubińskiego odnotowano 176 zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków województwa dolnośląskiego. Z tego 15 obiektów znajduje się na terenie gminy miejskiej a 69 - na terenie gminy wiejskiej Lubin, 37 położonych jest w granicach administracyjnych gminy Rudna, a 53 - na obszarze gminy Ścinawa.
Sprzyjające warunki klimatyczne i glebowe dorzecza Odry oraz możliwości transportowe i obronne, jakie stwarzała rzeka, spowodowały, że powiat lubiński wraz z sąsiednimi ziemiami był od najdawniejszych czasów miejscem intensywnego osadnictwa. Wśród zewidencjonowanych obiektów można wyróżnić m.in. ślady osadnictwa, punkty osadnicze, osady, grodziska, cmentarzyska ciałopalne, obozowiska. Na terenie powiatu zlokalizowano w sumie 1518 stanowisk archeologicznych. Najwięcej z nich znajduje się na obszarze gminy Rudna (598).

PRZYRODA

Obszar powiatu jest geomorfologicznie urozmaicony, co sprzyja zróżnicowaniu, a miejscami nawet mozaikowatości, występujących tu ekosystemów i siedlisk. Jednocześnie jest to teren co najmniej od XVIII wieku poddawany silnej i wielokierunkowej antropopresji, w tym oddziaływaniom osiedleńczo-urbanizacyjnym, przemysłowym i rolniczo-hodowlanym, zmieniającym trwale potencjalne zbiorowiska roślinne i pobudzającym ekspansję siedlisk zastępczych, wtórnych i antropogenicznych. Ponad połowa powierzchni powiatu reprezentuje więc siedliska i ekosystemy nieklimaksowe, o silnie zaburzonej lub jeszcze nie wykształconej homeostazie.
W południowej części powiatu i południowej części Gminy Lubin występują stosunkowo rozległe kompleksy leśne, z udziałem fragmentów dobrze zachowanych lasów łęgowych i olsów, stanowiące ważny korytarz ekologiczny o znaczeniu międzynarodowym, łączący Bory Dolnośląskie - przyrodniczy obszar węzłowy o znaczeniu krajowym z Doliną Środkowej Odry - obszarem węzłowym rangi międzynarodowej.

TURYSTYKA
Na terenie powiatu lubińskiego wytyczono odcinek paneuropejskiej Drogi św. Jakuba - dawnego szlak pielgrzymkowego, który prowadzi z Europy wschodniej do Santiago de Compostela w Hiszpanii. Odcinek biegnący przez powiat lubiński nosi nazwę Miedzianej Drogi św. Jakuba i łączy się z Drogą Dolnośląską. Na trasie szlaku leżą miejscowości: Ścinawa - Siedlce - Lubin - Gorzyca - Brunów - Chocianów
Ponadregionalne (krajowe) szlaki turystyczne na terenie powiatu, związane z historią Polski to:
szlak Odry (niebieski)
szlak Dziadoszan - projektowany (czerwony)

Powiat lubiński obejmuje atrakcyjny pod względem turystycznym obszar, co stało się podstawą do wytyczenia na jego terenie kilku lokalnych szlaków pieszych.
Układ tras przedstawia się następująco:
szlak leśny (zielony)
szlak zabytków (żółty)
szlak polskiej miedzi (niebieski)

Tereny w powiecie lubińskim są bardzo lesiste, lekko pagórkowate, z bardzo dużą ilością ścieżek leśnych i polnych oraz rozbudowaną siecią dróg lokalnych, na których rowerzyści mogą się czuć stosunkowo bezpiecznie.
Szlaki rowerowe:
dookoła Lubina (niebieski)
czerwony (Ścinawa)
zielony (Ścinawa)